Boda, M. Shayban

Edited By: Nasirhusen Lotiya

ટંકારીઆના શયબાન બોડા:
એક સપનું, જે સમગ્ર સમાજની આશા બન્યું

કદમ અસ્થિર હો એને કદી રસ્તો નથી જડતો,

અડગ મનના મુસાફિરને હિમાલય પણ નથી નડતો.”

દરેક સમાજમાં કેટલીક એવી સફળતાઓ જન્મે છે, જે માત્ર એક વ્યક્તિની સિદ્ધિ બનીને રહેતી નથી. સમય જતાં તે સમગ્ર સમાજના આત્મવિશ્વાસનો આધાર બની જાય છે. એવી સફળતાઓ લોકોને માત્ર પ્રેરણા જ આપતી નથી, પરંતુ એક નવી માન્યતા પણ જન્માવે છે—આપણામાંથી પણ કોઈ વિશ્વના શ્રેષ્ઠ મંચ સુધી પહોંચી શકે છે.”

ટંકારીઆ ગામના પ્રથમ પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયર મોહમ્મદ શયબાન હાફેઝ ઈરફાન બોડાની સફર એવી જ એક પ્રેરણાદાયી ગાથા છે.

આ માત્ર એક વિદ્યાર્થીની સફળતાની વાર્તા નથી.

આ એક સામાન્ય પરિવારના મોટા સપનાઓની વાર્તા છે.

આ એક પિતાના વિશ્વાસની વાર્તા છે.

આ યોગ્ય સમયે મળેલા યોગ્ય માર્ગદર્શનની વાર્તા છે.

અને સૌથી મહત્ત્વની વાત—

આ એક એવા યુવાનની વાર્તા છે, જેણે પરિસ્થિતિઓને પોતાની મર્યાદા બનવા દીધી નહીં.

આજે જ્યારે કોઈ વિદ્યાર્થી વિશ્વપ્રસિદ્ધ યુનિવર્સિટીમાં અભ્યાસ કરવાનું અથવા વિશ્વના ઊર્જા ઉદ્યોગમાં પોતાની કારકિર્દી બનાવવાનું સપનું જુએ છે, ત્યારે કદાચ તેને આ વાત સામાન્ય લાગે. પરંતુ થોડાં વર્ષો પહેલાં ગામડાના સામાન્ય પરિવાર માટે આવી કલ્પના પણ ઘણી મોટી લાગતી હતી.

વિશ્વકક્ષાની યુનિવર્સિટીમાં પ્રવેશ…

વિદેશમાં ઉચ્ચ અભ્યાસ…

આંતરરાષ્ટ્રીય સ્કોલરશિપ…

અને પછી વિશ્વની અગ્રણી ઊર્જા કંપનીમાં મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી…

આ બધું ઘણા લોકો માટે સપના જેવું લાગતું હતું.

પરંતુ દરેક મોટા પરિવર્તનની શરૂઆત કોઈ એક વ્યક્તિના સાહસથી જ થાય છે.

શયબાન બોડાએ માત્ર પોતાના માટે રસ્તો બનાવ્યો નથી; તેમણે પોતાના પછી આવનારા અનેક યુવાનો માટે એક નવી દિશા પણ બનાવી છે.

તેમની સફળતાએ એક મૌન પરંતુ શક્તિશાળી સંદેશ આપ્યો—

પ્રતિભાને સરનામાની જરૂર નથી; તક મળે અને યોગ્ય દિશા મળે તો ગામડાનો યુવાન પણ વિશ્વના નકશા પર પોતાની આગવી ઓળખ ઊભી કરી શકે છે.”

એક સામાન્ય ઘરમાં જન્મેલું અસામાન્ય સ્વપ્ન

શયબાનનો જન્મ એક સામાન્ય અને આર્થિક રીતે મર્યાદિત પરિવારમાં થયો હતો.

પરિવાર પાસે અપરંપાર સંપત્તિ નહોતી, પરંતુ સંસ્કાર, શિક્ષણ પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતા અને મહેનતમાં અતૂટ વિશ્વાસ હતો.

તેમના પિતા હાફેઝ ઈરફાન બોડા હંમેશાં માનતા હતા કે સંતાનને આપી શકાય તેવી સૌથી મોટી સંપત્તિ શિક્ષણ છે.

શયબાને પણ બાળપણથી જ આ વિશ્વાસને પોતાના જીવનનો આધાર બનાવી લીધો.

તેઓ માત્ર હોશિયાર વિદ્યાર્થી જ નહોતા; તેઓ અત્યંત શિસ્તબદ્ધ, જિજ્ઞાસુ અને સતત શીખવાની તીવ્ર ઇચ્છા ધરાવતા વિદ્યાર્થી હતા.

તેમના ચહેરા પરની શાંતિ, સ્વભાવની નમ્રતા અને આંખોમાં ઝળહળતું કંઈક મોટું કરવાની ઝંખના તેમને અન્ય વિદ્યાર્થીઓથી અલગ ઓળખ આપતી હતી.

તેમનું લક્ષ્ય માત્ર પરીક્ષામાં સારા ગુણ મેળવવાનું નહોતું.

તેઓ પોતાના પરિવારના વિશ્વાસને સાકાર કરવા માંગતા હતા.

તેઓ પોતાના ગામ માટે કંઈક નવું કરી બતાવવા માંગતા હતા.

અને કદાચ સૌથી અગત્યનું—

તેઓ પોતાના જીવનને માત્ર એક નોકરી સુધી મર્યાદિત રાખવા માંગતા નહોતા; તેઓ પોતાની ક્ષમતાને સંપૂર્ણપણે ઓળખવા માંગતા હતા.

આ જ વિચારસરણી તેમની સૌથી મોટી મૂડી બની.

સમય આવ્યો.

SSC પરીક્ષાનું પરિણામ જાહેર થયું.

શયબાને ૯૧ ટકા ગુણ સાથે ઉત્કૃષ્ટ સફળતા પ્રાપ્ત કરી.

ત્યારબાદ HSC (વિજ્ઞાન પ્રવાહ – PCM)માં પણ તેમણે ૯૦ ટકા ગુણ મેળવી પોતાની પ્રતિભાને વધુ મજબૂત રીતે સાબિત કરી.

આ પરિણામ માત્ર ગુણપત્રકમાં લખાયેલા આંકડા નહોતા.

તે તેમની વર્ષોની મહેનત, સમયનું શિસ્તબદ્ધ આયોજન, આત્મવિશ્વાસ અને મોટા સપનાઓનું પ્રથમ જાહેર સ્વરૂપ હતું.

પરિવારમાં આનંદનો માહોલ હતો.

પિતાની આંખોમાં ગર્વ સ્પષ્ટ દેખાતો હતો.

પરંતુ આ આનંદ સાથે એક નવો પ્રશ્ન પણ જન્મ્યો.

કદાચ એવો પ્રશ્ન, જે દર વર્ષે હજારો તેજસ્વી વિદ્યાર્થીઓ અને તેમના માતા-પિતાના મનમાં જન્મે છે.

હવે આગળ શું?”

કયો અભ્યાસક્રમ?

કઈ કોલેજ?

કયું ક્ષેત્ર?

અને સૌથી અગત્યનો પ્રશ્ન—

 આજે લેવાયેલો નિર્ણય આવતીકાલે જીવનની સાચી દિશા બનશે કે નહીં?

આ જ પ્રશ્નનો જવાબ શોધવાની પ્રક્રિયામાં શયબાનના જીવનનો સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ અધ્યાય શરૂ થવાનો હતો…

 એક નિર્ણય, જેણે આખું ભવિષ્ય બદલી નાખ્યું

જીવનમાં કેટલાક નિર્ણયો એવા હોય છે, જે તે ક્ષણે સામાન્ય લાગે છે, પરંતુ વર્ષો પછી પાછળ વળીને જોઈએ ત્યારે સમજાય છે કે એ જ નિર્ણયો સમગ્ર જીવનની દિશા બદલી નાખનારા હતા.

શયબાનના જીવનમાં પણ એવો જ એક નિર્ણાયક સમય આવ્યો.

SSC અને HSCમાં ઉત્કૃષ્ટ પરિણામ મેળવ્યા પછી પરિવાર ખુશ હતો, પરંતુ સાથે જ એક નવી જવાબદારી પણ સામે ઊભી હતી.

હવે માત્ર સારો વિદ્યાર્થી બનવું પૂરતું નહોતું.

હવે જીવનનો માર્ગ પસંદ કરવાનો હતો.

કયો અભ્યાસક્રમ?

કઈ કોલેજ?

કયું ક્ષેત્ર?

અને સૌથી અગત્યનો પ્રશ્ન—

આજે લેવાયેલો નિર્ણય આવનારા વીસ-પચીસ વર્ષના જીવનને ક્યાં લઈ જશે?

આવા સમયે મોટા ભાગના પરિવારો માત્ર આસપાસના લોકો શું કહે છે અથવા કયો કોર્સ વધુ લોકપ્રિય છે તેના આધારે નિર્ણય લઈ લેતા હોય છે.

પરંતુ શયબાનના પરિવારે ઉતાવળ કરી નહીં.

તેઓ જાણતા હતા કે કારકિર્દીનો નિર્ણય માત્ર ચાર-પાંચ વર્ષના અભ્યાસ માટે લેવાતો નથી; તે આખા જીવન માટે લેવાય છે.

એવા સમયે ટંકારીઆ ગામની Higher Education Support સંસ્થાના સક્રિય કાર્યકર અને શિક્ષણપ્રેમી જનાબ મજીદભાઈ અંભેરવાલા (ગોદર) માર્ગદર્શક તરીકે આગળ આવ્યા.

શયબાન, તેમના પિતા અને મજીદભાઈ વચ્ચે અનેક બેઠકો યોજાઈ.

માત્ર કોલેજોની યાદી જોવામાં આવી નહોતી.

પરંતુ દરેક અભ્યાસક્રમનું ભવિષ્ય, વૈશ્વિક રોજગારની સંભાવનાઓ, ઉદ્યોગોની માંગ અને લાંબા ગાળાની કારકિર્દીના માર્ગો વિશે ગંભીરતાપૂર્વક વિચારણા કરવામાં આવી.

મને આજે પણ એ દિવસ સ્પષ્ટપણે યાદ છે.

એડમિશનની પ્રક્રિયા દરમિયાન મજીદભાઈ અને શયબાને સીધા એડમિશન સેન્ટરમાંથી મને (નાસીર લોટીયા) ફોન કર્યો.

તે સમયે હું ગલ્ફના દેશોમાં કાર્યરત હતો.

વાત માત્ર એક કોર્સ પસંદ કરવાની નહોતી.

વાત એક યુવાનના સમગ્ર ભવિષ્યની હતી.

લાંબી ચર્ચા થઈ.

પેટ્રોલિયમ ઉદ્યોગનું ભવિષ્ય…

ઓઈલ એન્ડ ગેસ ક્ષેત્રની વૈશ્વિક માંગ…

આંતરરાષ્ટ્રીય કારકિર્દીની સંભાવનાઓ…

અને આ ક્ષેત્રમાં જરૂરી ક્ષમતાઓ વિશે વિગતવાર ચર્ચા થઈ.

અંતે સર્વસંમતિથી એક નિર્ણય લેવાયો—

શયબાન પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયરિંગનો માર્ગ પસંદ કરશે.

તે દિવસે કદાચ કોઈને ખબર નહોતી કે આ નિર્ણય માત્ર એક અભ્યાસક્રમની પસંદગી નહોતો.

તે એક એવા ભવિષ્યની શરૂઆત હતી, જે થોડાં વર્ષો પછી ટંકારીઆ ગામના અનેક યુવાનો માટે પ્રેરણાસ્ત્રોત બનવાનું હતું.

શયબાને ગાંધીનગર સ્થિત પંડિત દીનદયાલ પેટ્રોલિયમ યુનિવર્સિટી (PDPU)માં પ્રવેશ મેળવ્યો.

આ યુનિવર્સિટી માત્ર એક શૈક્ષણિક સંસ્થા નહોતી.

તે ભારતના ઊર્જા ક્ષેત્ર માટે પ્રતિભાશાળી ઇજનેરો તૈયાર કરતું એક પ્રતિષ્ઠિત કેન્દ્ર હતું.

નવા શહેરમાં…

નવું વાતાવરણ…

નવી સ્પર્ધા…

અને નવી જવાબદારીઓ…

પરંતુ શયબાને એક વાત ક્યારેય બદલી નહીં—

શીખવાની તેમની ભૂખ.

તેમણે સમજ્યું હતું કે વિશ્વસ્તરીય કારકિર્દી માત્ર ડિગ્રીથી નથી બનતી.

તે સતત શીખવાથી બને છે.

દરેક વિષયને ઊંડાણથી સમજવાની તેમની ટેવ, નિયમિત અભ્યાસ અને ટેક્નિકલ જ્ઞાન પ્રત્યેનો રસ તેમને સતત આગળ લઈ જતો રહ્યો.

વર્ષો પહેલાં જે યુવાન પોતાના ભવિષ્ય વિશે વિચારતો હતો…

હવે તે પોતાના સપનાઓ તરફ વિશ્વાસપૂર્વક આગળ વધી રહ્યો હતો.

સમય જતાં તેમણે સફળતાપૂર્વક પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયરિંગની ડિગ્રી પૂર્ણ કરી.

અને તે દિવસ માત્ર શયબાન માટે જ નહીં…

પરંતુ સમગ્ર ટંકારીઆ માટે ગૌરવની ક્ષણ બની.

કારણ કે…

ટંકારીઆ ગામને તેનો પ્રથમ પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયર મળ્યો હતો.

ક્યારેક એક વ્યક્તિની સિદ્ધિ આખા સમાજની વિચારસરણી બદલી નાખે છે.

શયબાનની આ સિદ્ધિ એવી જ હતી.

હવે ગામના વિદ્યાર્થીઓ પ્રથમ વખત વિશ્વાસ સાથે કહી શકતા હતા—

જો શયબાન કરી શકે છે… તો આપણે પણ જરૂર કરી શકીએ.”

 સંઘર્ષની કસોટી — જ્યારે હિંમતની સાચી પરીક્ષા શરૂ થઈ

જીવનમાં સફળતાની પ્રથમ સીડી ચઢવી મુશ્કેલ હોય છે, પરંતુ તેનાથી પણ વધુ મુશ્કેલ હોય છે—અણધારી પરિસ્થિતિઓ વચ્ચે પોતાના સપનાઓને જીવંત રાખવા.

શયબાનના જીવનમાં પણ એવો જ એક સમય આવ્યો.

પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયરિંગની ડિગ્રી સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા પછી તેઓ PMET સાથે જોડાયા અને તેમણે ગુજરાત જાહેર સેવા આયોગ (GPSC)ની પરીક્ષાની તૈયારી પણ શરૂ કરી. પ્રથમ જ પ્રયાસમાં તેમણે પ્રિલિમિનરી પરીક્ષા સફળતાપૂર્વક પાસ કરીને પોતાની ક્ષમતાનો વધુ એક પરિચય આપ્યો.

પરંતુ જીવન હંમેશાં આપણી યોજના મુજબ આગળ વધતું નથી.

કેટલીક પરિસ્થિતિઓ એવી ઊભી થાય છે, જ્યાં માણસને પોતાની ઇચ્છા કરતાં સંજોગો અનુસાર નિર્ણય લેવો પડે છે.

કેટલાક કારણોસર શયબાનને GPSCની આગળની તૈયારી અટકાવવી પડી.

ઘણા યુવાનો માટે આવી ક્ષણ નિરાશા, હતાશા અને સપનાઓના અંત સમાન બની શકે.

પરંતુ અહીંથી જ એક સામાન્ય વિદ્યાર્થી અને અસાધારણ મનોબળ ધરાવતા યુવાન વચ્ચેનો તફાવત સ્પષ્ટ દેખાય છે.

શયબાને પરિસ્થિતિને અંતિમ સત્ય માન્યું નહીં.

તેમણે એક દરવાજો બંધ થયો છે એમ માનીને બેસી રહેવાને બદલે, નવા દરવાજા શોધવાનું શરૂ કર્યું.

તેમના પિતા હાફેઝ ઈરફાન બોડાએ પણ પુત્રને એક જ વાત કહી—

માર્ગ બદલાય તો ચાલે, પરંતુ મંઝિલ ન બદલાય.”

આ શબ્દો માત્ર પ્રોત્સાહન નહોતા; તેઓ આખા પરિવારના વિશ્વાસનું પ્રતિબિંબ હતા.

ત્યારથી ફરી એક નવી સફર શરૂ થઈ.

ચર્ચાઓ શરૂ થઈ.

વિશ્વની અગ્રણી યુનિવર્સિટીઓ વિશે માહિતી એકત્રિત કરવામાં આવી.

ઉચ્ચ અભ્યાસ માટે વિવિધ વિકલ્પોનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવ્યું.

તે દરમિયાન વિશ્વપ્રસિદ્ધ King Fahd University of Petroleum and Mineralsમાં માસ્ટર ડિગ્રી માટે અરજી કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો.

આ યુનિવર્સિટી માત્ર સાઉદી અરેબિયાની જ નહીં, પરંતુ વિશ્વની અગ્રણી પેટ્રોલિયમ અને ઊર્જા ક્ષેત્રની યુનિવર્સિટીઓમાં સ્થાન ધરાવે છે.

અરજી કરવામાં આવી.

જરુરી પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ થઈ.

અને થોડા સમય પછી ખુશખબર આવી—

શયબાનને પ્રવેશ મળી ગયો હતો.

પરિવારમાં આનંદની લાગણી છવાઈ ગઈ.

વર્ષોની મહેનતનું ફળ મળ્યું હતું.

એવું લાગતું હતું કે હવે સપનાઓને પાંખો મળી ગઈ છે.

પરંતુ કદાચ જીવન હજુ તેમની ધીરજની એક વધુ કસોટી લેવા માગતું હતું.

એ જ સમય દરમિયાન સમગ્ર વિશ્વ કોરોના મહામારીની ઝપેટમાં આવી ગયું.

આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી પર પ્રતિબંધો લાગ્યા.

વિઝા પ્રક્રિયાઓ અટકી ગઈ.

વિશ્વભરની યુનિવર્સિટીઓ અને વિદ્યાર્થીઓ અનિશ્ચિતતાના સમયમાંથી પસાર થઈ રહ્યા હતા.

શયબાન પણ આ વૈશ્વિક પરિસ્થિતિથી અછૂતા રહ્યા નહીં.

બધી તૈયારી હોવા છતાં તેઓ સમયસર યુનિવર્સિટીમાં જોડાઈ શક્યા નહીં.

એક આખું વર્ષ જાણે હાથમાંથી સરકી ગયું.

એક વર્ષ…

કાગળ પર જોવામાં કદાચ માત્ર બાર મહિના.

પરંતુ એક સપનું સાકાર કરવાની રાહ જોતા યુવાન માટે તે અસંખ્ય પ્રશ્નો, અનિશ્ચિતતા અને ધીરજની કસોટીથી ભરેલો સમય હતો.

ઘણા લોકો આવી પરિસ્થિતિમાં પોતાનું લક્ષ્ય બદલી નાખે.

કેટલાક પોતાના સપનાઓ સાથે સમાધાન કરી લે.

પરંતુ શયબાને એવું કર્યું નહીં.

તેમણે સમયને હરાવવાનો પ્રયત્ન કર્યો નહીં.

તેમણે પોતાને વધુ મજબૂત બનાવવાનો નિર્ણય કર્યો.

આ સમય દરમિયાન શયબાન તેમના પિતા અને ભાઈ સાથે મારા ઘરે પણ આવ્યા.

અમે લાંબી ચર્ચા કરી.

માત્ર એક યુનિવર્સિટી વિશે નહીં…

પરંતુ આખા ભવિષ્ય વિશે.

વિવિધ દેશોની યુનિવર્સિટીઓ, અભ્યાસક્રમો, સ્કોલરશિપની તકો અને વૈશ્વિક કારકિર્દીના માર્ગો અંગે વિગતવાર વિચારવિમર્શ થયો.

ચર્ચાનો અંત એક જ નિર્ણય સાથે આવ્યો—

પ્રયત્ન અટકાવવાનો નથી.”

ફરીથી અરજીઓ કરવામાં આવી.

ફરીથી દસ્તાવેજો તૈયાર થયા.

ફરીથી રાહ જોવામાં આવી.

અને અંતે…

ધીરજ જીતી.

શયબાનને ફરી એકવાર King Fahd University of Petroleum and Mineralsમાં માસ્ટર ડિગ્રી માટે પ્રવેશ મળ્યો.

આ વખતે આ માત્ર એક એડમિશન લેટર નહોતું.

તે સતત સંઘર્ષ, અડગ વિશ્વાસ, માતા-પિતાની પ્રાર્થના, યોગ્ય માર્ગદર્શન અને ક્યારેય હાર ન માનવાની ભાવનાનું જીવંત પ્રમાણપત્ર હતું.

કેટલીક સફળતાઓ ડિગ્રી મળવાથી મોટી હોય છે.

કારણ કે તે સફળતા પહેલાં માણસ પોતાને જીતે છે.

શયબાને પણ સૌથી પહેલાં પોતાની અંદરની નિરાશાને હરાવી હતી.

અને કદાચ એટલા માટે જ તેમની આગળની સફળતા વધુ અર્થપૂર્ણ બની.

 વિશ્વ સુધીની ઉડાન — જ્યારે સપનાઓને પાંખો મળી

જીવનમાં કેટલીક ક્ષણો એવી હોય છે, જે વર્ષો સુધી કરેલા પરિશ્રમ, ધીરજ અને અડગ વિશ્વાસનું સૌથી સુંદર ફળ બનીને આવે છે.

શયબાનના જીવનમાં પણ એવી જ એક ક્ષણ આવી.

વિશ્વપ્રસિદ્ધ King Fahd University of Petroleum and Minerals (KFUPM)માં માસ્ટર ડિગ્રી માટે તેમનો પ્રવેશ નિશ્ચિત થયો.

આ સમાચાર માત્ર એક વિદ્યાર્થી માટે નહીં, પરંતુ સમગ્ર પરિવાર માટે ગૌરવની ક્ષણ હતા.

એક સામાન્ય અને આર્થિક રીતે મર્યાદિત પરિવારમાંથી નીકળેલો યુવાન આજે વિશ્વની અગ્રણી પેટ્રોલિયમ યુનિવર્સિટીમાં ઉચ્ચ અભ્યાસ કરવા જઈ રહ્યો હતો.

આ સિદ્ધિ પાછળ માત્ર શૈક્ષણિક પ્રતિભા નહોતી.

તેની પાછળ વર્ષોની મહેનત હતી.

યોગ્ય સમયે લેવાયેલા નિર્ણયો હતા.

માતા-પિતાનો વિશ્વાસ હતો.

માર્ગદર્શન આપનાર લોકોની નિઃસ્વાર્થ ભાવના હતી.

અને સૌથી મહત્ત્વનું—

હાર સ્વીકારવાનો ઇનકાર હતો.

વિશ્વવિદ્યાલયમાં અભ્યાસ દરમિયાન શયબાનને દર મહિને અંદાજે રૂ. ૭૦,૦૦૦થી રૂ. ૮૦,૦૦૦ જેટલી સ્કોલરશિપ પ્રાપ્ત થતી હતી.

આ ઉપરાંત રહેવા માટે આધુનિક હોસ્ટેલ, ગુણવત્તાસભર ભોજન, આરોગ્યસેવાઓ, વિશ્વસ્તરીય લાઇબ્રેરી, અદ્યતન પ્રયોગશાળાઓ, સંશોધન માટેનું ઉત્તમ વાતાવરણ તથા હવાઈ મુસાફરી જેવી અનેક સુવિધાઓ પણ યુનિવર્સિટી દ્વારા પૂરી પાડવામાં આવતી હતી.

એક સમય એવો હતો જ્યારે આ જ પરિવાર પોતાના પુત્રના ઉચ્ચ શિક્ષણના ખર્ચ વિશે વિચારતો હતો.

અને આજે…

વિશ્વસ્તરની યુનિવર્સિટી જ એ વિદ્યાર્થીના જ્ઞાનમાં રોકાણ કરી રહી હતી.

આ દૃશ્ય આપણને એક અમૂલ્ય પાઠ શીખવે છે.

પ્રતિભા જ્યારે યોગ્ય દિશા અને યોગ્ય તક સાથે જોડાય છે, ત્યારે દુનિયાની શ્રેષ્ઠ સંસ્થાઓ પણ તેના માટે પોતાના દરવાજા ખોલી દે છે.

શયબાને માત્ર અભ્યાસ કર્યો નહોતો.

તેમણે વિશ્વસ્તરીય શિક્ષણ વ્યવસ્થાને નજીકથી જાણી.

આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રોફેસરો પાસેથી શીખ્યા.

વિવિધ દેશોના વિદ્યાર્થીઓ સાથે કામ કર્યું.

આધુનિક સંશોધન પદ્ધતિઓનો અનુભવ મેળવ્યો.

અને સૌથી અગત્યનું—

તેમણે પોતાની વિચારસરણીને સ્થાનિક સીમાઓમાંથી બહાર કાઢીને વૈશ્વિક દૃષ્ટિકોણ આપ્યો.

કારણ કે સાચું શિક્ષણ માત્ર ડિગ્રી આપતું નથી.

તે માણસને દુનિયાને નવી દૃષ્ટિથી જોવાનું શીખવે છે.

માસ્ટર ડિગ્રી પૂર્ણ કર્યા પછી શયબાનની વ્યાવસાયિક સફરમાં વધુ એક ગૌરવપૂર્ણ અધ્યાય ઉમેરાયો.

તેમની પસંદગી નાઇજીરિયામાં કાર્યરત આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિષ્ઠા ધરાવતી Sterling Oil Exploration & Energy Production Company Limited (SEEPCO)માં Petroleum Reservoir Engineer તરીકે થઈ.

આ જવાબદારી માત્ર એક નોકરી નહોતી.

તે વિશ્વના ઊર્જા ઉદ્યોગમાં અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને વિશેષ તકનીકી ક્ષેત્રમાં કાર્ય કરવાની તક હતી.

આ પદ પર તેઓ જમીનની અંદર આવેલા તેલ અને કુદરતી ગેસના ભંડારોનું વૈજ્ઞાનિક વિશ્લેષણ કરે છે, રિઝર્વોયરના વર્તનનો અભ્યાસ કરે છે, ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવા માટે વ્યૂહરચનાઓ તૈયાર કરે છે, ઓઇલ વેલ્સના પ્રદર્શનનું મૂલ્યાંકન કરે છે અને ઊર્જા સંસાધનોનો મહત્તમ તથા કાર્યક્ષમ ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરવામાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપે છે.

ક્યારેક અંકપત્રકમાં લખાયેલા ગુણો વિદ્યાર્થીની પ્રતિભા બતાવે છે.

પરંતુ વર્ષો પછી તેના કાર્યની ગુણવત્તા તેની ઓળખ બનાવે છે.

આજે શયબાન બોડાની ઓળખ માત્ર ટંકારીઆના પ્રથમ પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયર તરીકે નથી.

તેમની ઓળખ એવા ભારતીય યુવા ઇજનેર તરીકે છે, જે વિશ્વના ઊર્જા ક્ષેત્રમાં પોતાની તકનીકી કુશળતા અને સમર્પણ દ્વારા આગવી છાપ છોડી રહ્યા છે.

અહીં પહોંચીને તેમની જીવનયાત્રા પૂર્ણ થતી નથી.

વાસ્તવમાં અહીંથી જ તેમની સફળતાનો સાચો અર્થ શરૂ થાય છે.

કારણ કે કેટલીક સફળતાઓ માત્ર વ્યક્તિને ઊંચાઈ સુધી પહોંચાડતી નથી…

તે પાછળ આવનારા લોકો માટે માર્ગદર્શક દીવાદાંડી બની જાય છે.

આજે સમાજનો કોઈ વિદ્યાર્થી જો પેટ્રોલિયમ એન્જિનિયર બનવાનું સપનું જુએ છે, તો તે માત્ર કલ્પના કરતો નથી.

તેની સામે એક જીવંત ઉદાહરણ ઊભું છે.

તે જાણે છે કે આ માર્ગ પર પહેલું સફળ પગલું કોઈ મૂકી ચૂક્યું છે.

અને કદાચ આ જ કોઈપણ સફળતાની સૌથી મોટી અસર હોય છે.

તે બીજા લોકો માટે અશક્યને શક્ય બનાવી દે છે.

એક યુવાનની સફળતા નહીં… એક પેઢીની સંભાવના

શયબાન બોડાની આ સફર માત્ર એક વ્યક્તિની સફળતાની ગાથા નથી.

આ એક પિતાના વિશ્વાસની ગાથા છે.

આ યોગ્ય સમયે મળેલા યોગ્ય માર્ગદર્શનની ગાથા છે.

આ શિક્ષણની શક્તિની ગાથા છે.

અને સૌથી મહત્ત્વની વાત—

આ ક્યારેય હાર ન માનવાના અડગ સંકલ્પની ગાથા છે.

એક સમય એવો હતો, જ્યારે એક સામાન્ય ગામડાના વિદ્યાર્થી માટે વિશ્વપ્રસિદ્ધ યુનિવર્સિટીમાં અભ્યાસ કરવાનો વિચાર પણ દૂરના સપના જેવો લાગતો હતો.

આજે એ જ વિદ્યાર્થી વિશ્વના ઊર્જા ઉદ્યોગના અતિ મહત્ત્વના ક્ષેત્રમાં પોતાની પ્રતિભાનો પરિચય આપી રહ્યો છે.

આ પરિવર્તન એક દિવસમાં આવ્યું નથી.

તે અસંખ્ય નાના નિર્ણયોનું પરિણામ છે.

દરેક યોગ્ય નિર્ણય…

દરેક નિષ્ફળતા પછીનો નવો પ્રયાસ…

દરેક મુશ્કેલી સામે જાળવેલો આત્મવિશ્વાસ…

અને દરેક પડકાર પછી ફરી આગળ વધવાની તૈયારી…

આ બધાએ મળીને એક સામાન્ય યુવાનને અસામાન્ય ઊંચાઈ સુધી પહોંચાડ્યો છે.

શયબાનની સફર આપણને એક અત્યંત મહત્ત્વનો જીવનપાઠ શીખવે છે.

આર્થિક મર્યાદા સપનાઓની સૌથી મોટી દુશ્મન નથી.

ગામડું સફળતાના માર્ગમાં અવરોધ નથી.

સંસાધનોનો અભાવ પણ અંતિમ મર્યાદા નથી.

સૌથી મોટી મર્યાદા ત્યારે ઊભી થાય છે, જ્યારે માણસ પોતાના સપનાઓને પોતાની પરિસ્થિતિ કરતાં નાનાં બનાવી દે છે.

યોગ્ય માહિતી…

યોગ્ય માર્ગદર્શન…

સતત મહેનત…

સમયસર લેવાયેલા નિર્ણયો…

અને પોતાના પર અડગ વિશ્વાસ—

આ પાંચ શક્તિઓ કોઈપણ સામાન્ય યુવાનનું ભવિષ્ય બદલી શકે છે.

આજે જો સમાજનો કોઈ વિદ્યાર્થી આ પ્રકરણ વાંચી રહ્યો હોય, તો હું તેને માત્ર એક જ વાત કહેવા માંગું છું.

શયબાન બોડાની સફળતાને માત્ર પ્રશંસાની નજરે ન જોશો.

તેને એક સંદેશ તરીકે જોશો.

જો તેઓ આ સફર કરી શકે છે…

તો તમે પણ કરી શકો છે.

કદાચ તમારો માર્ગ અલગ હશે.

કદાચ તમારું ક્ષેત્ર અલગ હશે.

કદાચ તમારો સંઘર્ષ પણ અલગ હશે.

પરંતુ સફળતાના સિદ્ધાંતો ક્યારેય બદલાતા નથી.

મોટાં સપનાઓ જુઓ.

યોગ્ય માર્ગદર્શન મેળવો.

સાચો નિર્ણય લો.

સતત શીખતા રહો.

અને પરિસ્થિતિ કરતાં પોતાના સંકલ્પને વધુ મજબૂત બનાવો.

મને સંપૂર્ણ વિશ્વાસ છે કે આવનારા વર્ષોમાં ટંકારીઆ, ગુજરાત અને ભારતના હજારો યુવાનો વિશ્વની અગ્રણી યુનિવર્સિટીઓમાં અભ્યાસ કરશે, આંતરરાષ્ટ્રીય કંપનીઓમાં નેતૃત્વ સંભાળશે અને વિશ્વના અતિ મહત્ત્વના પ્રોજેક્ટ્સમાં પોતાની પ્રતિભાનો પરિચય આપશે.

કદાચ તેમાંથી કોઈ આ પુસ્તકનો પણ વાચક હશે.

અને જો આ પ્રકરણ એક પણ યુવાનના મનમાં નવું સ્વપ્ન જગાડી શકે…

એક પણ પરિવારને પોતાના સંતાનના શિક્ષણ અંગે વધુ મોટો વિચાર કરવા પ્રેરિત કરી શકે…

એક પણ વિદ્યાર્થીને યોગ્ય સમયે યોગ્ય નિર્ણય લેવા માટે પ્રોત્સાહિત કરી શકે…

તો શયબાન બોડાની આ સફળતા માત્ર તેમની વ્યક્તિગત સિદ્ધિ નહીં રહે—

તે સમગ્ર સમાજની અમૂલ્ય સંપત્તિ બની જશે.

આ પ્રકરણનો અંત હું એક વિચાર સાથે કરવા ઇચ્છું છું—

સફળ લોકો રસ્તા શોધતા નથી; તેઓ રસ્તા બનાવે છે.
અને જ્યારે એક માણસ રસ્તો બનાવે છે, ત્યારે તેના પગલાં પાછળથી હજારો લોકો માટે માર્ગ બની જાય છે.”

શયબાન બોડાએ પોતાના માટે માત્ર કારકિર્દી બનાવી નથી.

તેમણે પોતાના પછી આવનારા યુવાનો માટે વિશ્વાસનો એક નવો માર્ગ બનાવ્યો છે.

હવે આ માર્ગ પર આગળ વધવાનો વારો…

…તમારો છે.

Shayban Boda during the final oral examination in which a student defends their research findings before a panel of examiners (King Fahd University of Petroleum and Minerals)